Gabrielle Chanel, czytana jako Drzewo
Rozpęd, cięcie, instynkt decydowania: w języku żywiołów Gabrielle Chanel czyta się jako Drzewo. Portret interpretacyjny.
Zwykle umieszcza się ją po stronie elegancji surowej, oszczędnej — i to błąd w odczytaniu. W jej historii uderza nie powściągliwość, lecz pęd. Obcięła włosy, skróciła spódnice, zdjęła gorsety, wzięła tkaninę męskiej bielizny i zrobiła z niej suknię. Każdy gest to decyzja podjęta, zanim inni zdążyli cokolwiek rozważyć.
W naszym odczytaniu pięciu żywiołów nosi to imię. Czytamy ją jako archetyp Drzewa — to interpretacja obrazu, który nam zostawiła, portret nakreślony na podstawie publicznej postaci, którą zbudowała.
Żywioł, który pnie się w górę
Drzewo należy do wiosny, do soków, do gałęzi, która sięga po światło, nie pytając o pozwolenie. To żywioł inicjatywy, rozpędu, ruchu naprzód.
Nie cechuje go oszczędność, lecz kierunek. Jeśli coś usuwa, to nie z umiłowania braku — tylko dlatego, że to coś przeszkadza w ruchu. Gorset przeszkadza w ruchu. Długa spódnica przeszkadza w ruchu. Oszczędność nie była celem — była skutkiem.
To rozróżnienie ma znaczenie i oddziela Drzewo od Metalu, z którym bywa mylone.
Rozpęd i jego druga strona
Drzewo ma wymóg niepodlegający negocjacjom: potrzebuje ujścia. Gdy je ma, jest wspaniałe. Gdy go nie ma, rozpęd obraca się przeciwko niemu — staje się niecierpliwością, oschłością, ostrzem.
Ci, którzy ją znali, opisują jedno i drugie. To ta sama siła — zależnie od tego, czy znajduje dokąd płynąć.
Co Drzewo robi z twarzą
Ujawnia się na skroniach — skóra staje się tam nieco gęstsza, nieco bardziej lśniąca, a blask powraca, gdy rośnie napięcie. Wieczorem zaciska się szczęka, o poranku kark, linia między brwiami pogłębia się wcześniej niż cokolwiek innego.
To nie twarz, która opada ani się zapada: to twarz, która się napina. Starzeje się raczej przez zużycie niż przez przypadek, a to, czego jej trzeba, to nie odpoczynek — lecz ukierunkowany rozpęd.
A Pani
Ostrości cudzej drogi nie da się skopiować. To, co w kimś rośnie, pochodzi z jego natury, a natury się nie pożycza.
Pani już decyduje o tym, jak Pani idzie naprzód, co Panią napina, a co przynosi ulgę. Pani nie odczyta jej w lustrze, które pokazuje tylko stany — lecz od początku, od dnia, w którym się Pani pojawiła.